Definicija nesimbiotske fiksacije
Nesimbiotsku (asimbiotsku) fiksaciju dušika provode neke bakterije koje slobodno žive u tlu i vodama. Bakterije koje vrše nesimbiotsku fiksaciju dušika u odnosu prema kisiku mogu biti aerobi ili anaerobi.
🔬 Asimbiotska fiksacija = slobodno žive bakterije u tlu i vodama (aerobi i anaerobi)
Aerobni fiksatori - Azotobacter
Od aerobnih fiksatora najvažniji su predstavnici roda Azotobacter. Azotobacter chroococcum je prije svega zemljišna bakterija, aerobni je nesimbiotski fiksator dušika te tlo opskrbljuje dušikom.
Karakteristike Azotobacter chroococcum:
- Jajoliki, Gram-negativni štapići
- Veličina: 2-5 μm
- Često u paru obavijeni debelom kapsulom
- Posjeduju peritrihne flagele
- Ne stvaraju endospore
Brojnost bakterija fiksatora dušika u tlima ustanovljava se u agronomiji metodom određivanja broja fertilnih zrnaca (slika 73) na mediju bez izvora dušika (Ashby agaru). Kolonije su velike, sjajne, sluzaste, prozirne (slika 74).
Ashby agar
Anaerobni fiksatori - Clostridium
Clostridium pasteurianum zemljišna je bakterija, anaerobni nesimbiotski fiksator dušika.
Karakteristike Clostridium pasteurianum:
- Svinuti štapići veličine 0,5-0,8 × 3,4-13,2 μm
- Gram-pozitivni
- Posjeduju peritrihne flagele
- Stvaraju ovalne subterminalne endospore
- Endospore daju stanici oblik teniskog reketa
Uzgaja se na Vinogradski bujonu.
Sastav Vinogradski bujona za Clostridium pasteurianum
Proces fiksacije dušika u Vinogradski bujonu indiciran je stvaranjem mjehurića plina, koji se skupljaju na površini bujona (slika 75).
